28 stycznia 2026 r. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej opublikowało zmodyfikowany projekt nowelizacji ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy. Proponowane zmiany istotnie rozszerzają uprawnienia PIP. Mogą one znacząco wpłynąć na sposób prowadzenia kontroli oraz na relacje między przedsiębiorcami a osobami współpracującymi w modelu B2B. Zmiany zapowiadane były od miesięcy. Dopiero najnowsza wersja projektu ujawniła pełną skalę rewolucji. Może ona dotyczyć całego rynku pracy – zwłaszcza sektora B2B, który dotąd kojarzył się z elastycznością, wysokimi zarobkami i zawodową niezależnością. Obecnie projekt jest procedowany przez Sejm.
Najważniejsza zmiana: inspektor PIP przekształci B2B w etat decyzją administracyjną
Nowelizacja przewiduje rozwiązanie, które jeszcze kilka lat temu wydawało się nie do pomyślenia: inspektorzy pracy będą mogli wydawać decyzje administracyjne przekształcające umowy cywilnoprawne – w tym B2B – w umowy o pracę. To oznacza, że klasyfikacja współpracy nie będzie już wyłącznie przedmiotem sporu sądowego przed sądem pracy. Organy państwa uzyskają zatem znaczący wpływ na kształt relacji biznesowych między przedsiębiorcą a kontraktorem.
Chociaż w założeniu zmiany mają służyć ochronie praw pracowniczych, mogą w praktyce dotknąć także osoby świadczące usługi w formule B2B, które nie są zainteresowane klasycznym etatem i związanym z nim ograniczeniami.
„Mechanizm ostrzegawczy” zamiast natychmiastowej decyzji
Nowy projekt — w odróżnieniu od wcześniejszej wersji z 2025 r. — zawiera kilka elementów łagodzących. Najistotniejszym z nich jest to, że decyzja o przekształceniu B2B w etat nie zapadnie od razu. Inspektor przed wydaniem decyzji jest zobowiązany w pierwszej kolejności do przeprowadzenia kontroli i w jej wyniku stwierdzenia naruszenia, które będzie skutkowało wydaniem przez niego polecenia zawarcia umowy o pracę.
Dopiero niewykonanie tego polecenia otworzy drogę do wydania decyzji administracyjnej reklasyfikującej umowę B2B na umowę o pracę. To jednak wciąż oznacza, że ostateczna decyzja inspektora PIP może wejść w życie niezależnie od woli przedsiębiorcy i kontraktora.
Mimo tego, że decyzja inspektora ma działać wyłącznie na przyszłość (ex nunc), to nie zamyka to drogi do ewentualnych postępowań podatkowych dotyczących okresów wcześniejszych.
Jakie dodatkowe mechanizmy ma wprowadzić nowelizacja ustawy o PIP?
Projekt wprowadza również:
- możliwość wystąpienia do Głównego Inspektora Pracy o interpretację indywidualną w zakresie ustalenia, czy w danej relacji występuje stosunek pracy. To rozwiązanie może okazać się kluczowe dla firm i specjalistów, którzy będą chcieli zawczasu upewnić się, że ich model współpracy jest zgodny z nowymi regulacjami.
- półroczny okres abolicji – przedsiębiorcy, którzy w tym czasie dobrowolnie przekształcą współpracę w umowy o pracę, unikną odpowiedzialności karnej.
JB Solutions wspiera przedsiębiorców w przygotowaniu się do nadchodzących zmian, oferując kompleksowe audyty modeli współpracy oraz wdrażanie bezpiecznych struktur zatrudnienia. Dzięki naszemu doświadczeniu w doradztwie prawnym i compliance pomagamy firmom minimalizować ryzyka i zachować pełną zgodność z przepisami. Sprawdź, jak możemy Ci pomóc: Obsługa Prawna – JB Solutions
Podsumowanie
Projekt nowelizacji ustawy o PIP wyraźnie zmienia dotychczasową równowagę między swobodą kontraktowania a ochroną stosunku pracy. Ryzyko administracyjnej reklasyfikacji umów B2B sprawia, że dalsze funkcjonowanie w tym modelu wymaga świadomego zarządzania zgodnością prawną, a nie jedynie poprawnej konstrukcji umowy.
W obecnych realiach rekomendowane jest w szczególności:
- przeprowadzenie audytu aktualnych modeli współpracy B2B,
- ocena ryzyka istnienia stosunku pracy według kryteriów stosowanych przez PIP,
- rozważenie wystąpienia o interpretację indywidualną do Głównego Inspektora Pracy, kiedy oficjalnie pojawi się taka możliwość.
Zmiany – jeśli wejdą w życie w proponowanym kształcie – mogą istotnie wpłynąć na sektor B2B. Odpowiednie przygotowanie już na etapie procedowania ustawy pozwoli ograniczyć ryzyka prawne, podatkowe i organizacyjne. Dlatego też zachęcamy do śledzenia procesu legislacyjnego dotyczącego tego projektu oraz naszego bloga.
Powyższe podsumowanie ma charakter ogólny i dotyczy przepisów aktualnych na dzień publikacji artykułu. Jeśli masz pytania lub potrzebujesz wsparcia w konkretnej sprawie – skorzystaj z formularza kontaktowego.
